Tag Archives: Вялікае Княства Літоўскае

Беларуская канфэрэнцыя ў Вільні – 25.01.1918

25 студзеня 1918 г. у Вільні распачалася канфэрэнцыя нацыянальных арганізацый заходняе часткі Беларусі, якая знаходзілася пад кантролем нямецкіх войскаў. Прадстаўнікі сфармаванай на канфэрэнцыі Віленскай Беларускай Рады былі пазьней кааптаваныя ў склад Рады БНР.

Правядзеньне канфэрэнцыі было выкліканае падзеямі ў Расеі (Кастрычніцкі пераварот 1917), ва ўсходняй частцы Беларусі (Ўсебеларускі зьезд, антыбеларуская палітыка бальшавікоў) і на тэрыторыі, акупаванай нямецкімі войскамі (абвяшчэньне Літоўскай Рэспублікі ў сьнежні 1917). У сувязі з гэтым узьнікла неабходнасьць узгадніць мэты розных беларускіх арганізацыяў і вызначыць прынцыпы ўзаемадзеяньня і абароны беларускіх інтарэсаў перад немцамі і летувісамі.

На канфэрэнцыі быў абраны каардынацыйны цэнтар беларускіх арганізацыяў і прадстаўнічы орган акупаванай Нямеччынай тэрыторыі Беларусі — Віленскую беларускую раду. Удзельнікі канфэрэнцыі падтрымалі ідэю ўтварэньня на тэрыторыі былога Вялікага княства Літоўскага канфэдэратыўнай беларуска-летувіскай дзяржавы.

Рэзалюцыя Беларускай Канфэрэнцыі ў Вільні, студзень 1918 г.

I.

Цьвёрда веручы, што толькі поўная дзяржаўная незалежнасьць можа забясьпечыць Беларускаму народу магчымасьць усестароннага эканамічнага і культурнага разьвіцьця і прынімаючы пад увагу:

Continue reading Беларуская канфэрэнцыя ў Вільні – 25.01.1918

Government in Exile: Explorations of the Belarus Enigma

Presentation by Ivonka J. Survilla, President of the Rada of the Belarusian Democratic Republic in Exile, at the Conference of the Canadian Association of Slavists (Ottawa, 24 May 2009)

If the sovereigns of my land had been as wise as the emperors of China, they probably would have built a wall along their border with the Duchy of Moscow at the very beginning of her aggressions against their territory. Instead, exhausted by the defensive wars against their Eastern neighbours, the Grand Duchy of Lithuania (the medieval predecessor of today’s Belarus), formed a defensive alliance with Poland. This happened in Lublin in 1569. 440 years later, I am speaking to you of the Government of the Belarusian Democratic Republic, which has been in Exile for the past 90 years. Once more – because of the expansionist policies of our Eastern “big brother”.

This presentation explores conditions that have affected Belarus’ existence since the early 20th century. Bolshevik aggression forced a legitimate Government into exile and required its existence beyond the borders of Belarus. In order to understand the present plight of this European nation, there is a need to consider the recent experiential history of Belarus and Belarusians.

Continue reading Government in Exile: Explorations of the Belarus Enigma

“Покліч” – артыкул Старшыні Рады БНР Крэчэўскага (студзень 1926 г.)

У сваім артыкуле III Старшыня Рады БНР Пётра Крэчэўскі адказвае на аргумэнты непрыяцеляў беларускага дзяржаўнага сувэрэнітэту як у Польшчы, так і ў Савецкай Расеі.

Зь беспрыкладнай у гісторыі народаў адвагай Беларускі Народ вядзе змаганьне за сваё вызваленьне ад чужацкай няволі.

Каб зьменшыць вагу барацьбы за вольнае слова, за родную школу, за мову і сваё палітычнае і гаспадарска-эканамічнае жыцьцё, нашыя ворагі штодня карыстаюцца сваёй і загранічнай прэсай, каб давясьці сьвету, што гэта бандытызм, а не вялікая вызвольчая барацьба за сваю свабоду. Паўстаньні ў Захадняй і Ўсходняй Беларусі жорстка душацца, а падаюцца зьвесткі ў прэсу, што беларускае сялянства і непісьменна, і нацыянальна несьвядома, а таму зьвяртаць увагу на іх барацьбу і дамаганьня ня варта.

Не дармо на ўсім абшары этнаграфічнай Беларусі нашы ворагі карыстаюцца ў гэтым сэнсе тымі самымі доказамі:

Continue reading “Покліч” – артыкул Старшыні Рады БНР Крэчэўскага (студзень 1926 г.)