Category Archives: Календар

Работа па арганізацыі беларускага войска – лістапад 1918 г.

З хронікі для прэсы ад 23 лістапада 1918 г.: работы па арганізацыі Беларускага войска

ПОѢЗДКА ГЛАВНОКОМАНДУЮЩАГО БѢЛОРУССКОЙ НАРОДНОЙ АРМІИ К.А. КОНДРАТОВИЧА

Главнокомандующій Бѣлорусской Народной Арміи генералъ-адъютантъ К.А. Кондратовичъ выѣхалъ изъ Минска по дѣламъ организаціи Арміи. Замѣстителемъ его во время отсутствія назначенъ генералъ Свѣтловскій.

Окончательно получили назначенія по частямъ и отделамъ арміи генералы Крейчманъ, Ольсуфьевъ и др.

По всѣмъ даннымъ въ ближайшіе дни Бѣлорусская Армія сможетъ дать до 10.000 войска, не считая безконечного притока записывающихся добровольцевъ во многихъ городахъ Бѣлоруссіи.

Особое вниманіе при записываніи въ ряды Бѣлорусской Народной Арміи обращается на военную подготовку. Въ первую голову получаютъ назначеніе всѣ офицеры, а также подпрапорщики, фельдфебеля, старшіе и младшіе унтеръ-офицеры.

Многіе изъ записывающихся предлагаютъ явиться съ лошадьми при полной амуниціи и съ собственной обмундировкой.

На дняхъ ожидается пространное воззваніе отъ главнокомандованія Бѣлорусской Народной Арміи съ изложеніемъ цѣлей организаціи Арміи и точнѣйшихъ условій поступленія и пріема. Спѣшно организуется въ Минскѣ Офицерская школа.

Першы Статут ВКЛ – 29.09.1529

29 верасьня 1529 г. набыў моц першы Статут Вялікага Княства Літоўскага, выбітны помнік беларускай прававой думкі.

Другі Статут ВКЛ быў прыняты ў 1566 г., трэці – у 1588 г.

Статуты ВКЛ былі галоўнай крыніцай права ў Беларусі да 1840 года.

Усебеларуская палітычная канфэрэнцыя ў Празе, 1921 г.

25-28 верасьня 1921 г. у Празе адбылася Ўсебеларуская палітычная канфэрэнцыя, якая пацьвердзіла вернасьць Трэцяй Устаўнай грамаце Рады БНР і заявіла, што адзіным заканадаўчым органам Беларусі зьяўляецца Рада Беларускай Народнай Рэспублікі, а таксама пацьвердзіла прынцып незалежнасьці й непадзельнасьці Беларусі.

Continue reading Усебеларуская палітычная канфэрэнцыя ў Празе, 1921 г.

Прыём у гонар БНР у Брытанскім парлямэнце – 07.05.1956

7 траўня 1956 году ў будынку Брытанскага Парлямэнту адбылося прыняцьце ў адзначэньне ўгодкаў незалежнасьці Беларускай Народнай Рэспублікі, зладжанае Ангельска-Беларускім Таварыствам.

Гаспадаром прыняцьця быў старшыня таварыства, дэпутат Брытанскага Парлямэнту Дэвід Ормсбі-Гор (David Ormsby-Gore), а галоўным госьцем – Старшыня Рады БНР у выгнаньні Мікола Абрамчык.

Continue reading Прыём у гонар БНР у Брытанскім парлямэнце – 07.05.1956

Барысаўскі галодны бунт – 7.04.1932

7 красавіка 1932 г. у Барысаве пачаўся галодны бунт, выкліканы савецкай сельскагаспадарчай палітыкай. Гэта быў адзін з найбольш яскравых эпізодаў Галадамору ў Беларусі.

Continue reading Барысаўскі галодны бунт – 7.04.1932

Сустрэча з замежным міністрам Нямеччыны – 30.11.1920

30 лістапада 1920 адбылася сустрэча члена ўрада БНР Аляксандра Цьвікевіча і Вальтэра Зімонса, міністра замежных справаў рэспубліканскай Нямеччыны і будучага выканаўчага абавязкі прэзыдэнта Нямеччыны.

У размове А. Цьвікевіч падкрэсьліў:

“Беларускі ўрад жадае падтрымліваць добрасуседскія зносіны з усімі краінамі, ні арыентацыю на Германію, ні арыентацыю на Антанту ён у праграму не ўключыў. У беларускага ўрада ў цяперашні час можа быць толькі адна арыентацыя — беларускі народ”

 

(Ілюстрацыя: Вальтэр Зімонс)

ДЗЕНЬ ГЕРОЯЎ

27 лістапада 1920 г. – Дзень герояў, пачатак Слуцкага Збройнага Чына.

У гэты дзень Слуцкая Брыгада БНР прыняла першы бой з войскамі Чырвонай Арміі.

Аддзел 6-й роты Слуцкага Стралковага Палка на чале з паручнікам Кернажыцкім падчас выведкі ў раёне вёсак Быстрыца, Верамейчыкі, Васільчыцы і Чарнагубава сутыкнуліся з савецкім выведвальным атрадам. Падчас першай сутычкі случчакі ўзялі “языка”.

Слуцкі Збройны Чын стаў найбольш масавым і арганізаваным збройным выступам у абарону незалежнасьці Беларускай Народнай Рэспублікі. На працягу месяца случчакі ладзілі збройны адпор пераважаючым сілам бальшавікоў, якія насоўваліся з усходу.

Перамовы зь Ленінам і Сталінам у Маскве – лістапад 1918 г.

У другой дэкадзе лістапада 1918 г. у Маскве прайшлі перамовы паміж БНР і РСФСР аб існаваньні беларускае рэспублікі ва ўмовах далейшага наступу бальшавіцкіх войскаў на Беларусь.

У рамках перамоваў адбылася сустрэча Старшыні Рады Народных Міністраў, міністра замежных спраў БНР Антона Луцкевіча з Уладзімірам Ленінам і сустрэча раднага БНР, прадстаўніка беларускіх сацыялістаў-рэвалюцыянэраў Тамаша Грыба з наркамам РСФСР па справах нацыянальнасьцяў Іосіфам Сталінам. Абмяркоўвалася магчымасьць стварэньня беларускае савецкае рэспублікі, якая ў выніку была бальшавікамі рэалізаваная, але без удзелу структураў БНР.

Гібель ці забойства Анатоля Майсені – 12 лістапада 1996 г.

12 лістапада 1996 г. загінуў журналіст і грамадзкі дзеяч Анатоль Майсеня. Ягоная гібель сталася першай у шэрагу загадкавых сьмерцяў і зьнікненьняў апазыцыянэраў рэжыму Лукашэнкі у канцы 90-х гг.

Continue reading Гібель ці забойства Анатоля Майсені – 12 лістапада 1996 г.

Абвешчаная Хартыя-97 – 10.11.1997

10 лістапада 1997 года ў Беларусі была абвешчаная Хартыя’97. Яе ініцыятарамі выступілі журналісты незалежных сродкаў масавай інфармацыі. У вядучых незалежных газэтах «Имя», «БДГ», «Народная воля», «Свабода», «Свободные новости» і шматлікіх іншых выданьнях быў апублікаваны тэкст Хартыі’97.

Хартыя была абвешчаная па аналёгіі з Хартыяй’77, якую за 20 гадоў перад гэтым абвясьцілі ўдзельнікі дэмакратычнага руху ў Чэхаславаччыне, патрабуючы свабоды для свайго народу.

Грамадзянская ініцыятыва Хартыя’97 была накіраваная на аб’яднаньне дэмакратычных сіл Беларусі і актывізацыю дзеяньняў грамадзянскай супольнасьці па абароне правоў і свабодаў беларускіх грамадзянаў.

Першымі пад тэкстам Хартыі’97 паставілі подпісы 100 вядомых беларускіх палітыкаў, грамадзкіх і культурных дзеячаў, журналістаў. Пазьней дакумэнт падпісалі больш за 100.000 грамадзянаў Рэспублікі Беларусь.

Неўзабаве сайт Хартыі’97 стаў адным з найбольш уплывовых беларускіх незалежных СМІ.

ТЭКСТ ХАРТЫІ’97

Continue reading Абвешчаная Хартыя-97 – 10.11.1997