Category Archives: Гістарычныя дакумэнты

Заява беларускіх арганізацыяў з нагоды Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 г.

7 лістапада (25 кастрычніка па Юліянскім календары) 1917 г. у Расеі адбыўся Кастрычніцкі пераварот. Уладу ў тагачаснай сталіцы Петраградзе захапілі баявая атрады леварадыкалаў-бальшавікоў. Часовы Ўрад, сфармаваны пасьля вырачэньня з прастолу цара Ніколая ІІ, быў адхілены ад улады і арыштаваны.

Праз два дні галоўныя беларускія каардынацыйныя структуры (Вялікая Беларуская Рада, Цэнтральная Беларуская Вайсковая Рада, Беларускі Выканаўчы Камітэт Заходняга Фронту) выдалі заяву, у якой абазначылі стаўленьне беларускага нацыянальнага руху да тых падзеяў. Continue reading Заява беларускіх арганізацыяў з нагоды Кастрычніцкай рэвалюцыі 1917 г.

Лістапад 1918: вяртаньне беларускіх дыпляматычных дэлегацый у Менск

У першы тыдзень лістапада 1918 г. у Менск вярнуліся беларускія дыпляматычныя дэлегацыі, якія правялі перамовы з палітыкамі і ўрадоўцамі ў шэрагу эўрапейскіх краінаў. У прыватнасьці, прадстаўнічая беларуская дэлегацыя наведала Варшаву.

Continue reading Лістапад 1918: вяртаньне беларускіх дыпляматычных дэлегацый у Менск

New York Times пра барацьбу за незалежнасьць Беларусі ў 1920 г.

Адна з галоўных газэтаў ЗША The New York Times у 1920 годзе апублікавала некалькі матар’ялаў пра паход арміі Станіслава Булака-Балаховіча. Яны не былі свабоднымі ад памылак, але сьведчылі пра ўвагу і інтарэс заходняй грамадзкасьці да пытаньня незалежнасьці Беларусі.

Continue reading New York Times пра барацьбу за незалежнасьць Беларусі ў 1920 г.

Дэкрэт аб узнагароджаньні Ордэнам Пагоні, 1950 г.

Дакумэнт аб узнагароджаньні беларускіх вайскоўцаў Ордэнам Пагоні – найвышэйшай узнагародай Беларускай Народнай Рэспублікі. Маёр “Ноч” – знакаміты партызанскі камандэр Міхал Вітушка.

Continue reading Дэкрэт аб узнагароджаньні Ордэнам Пагоні, 1950 г.

Дакумэнты БНР у расейскім дзяржаўным архіве

У Дзяржаўным Архіве Расейскае Фэдэрацыі (Масква) захоўваецца некалькі тэчак з дакумэнтамі, датычнымі гісторыі Беларускае Народнае Рэспублікі:
Continue reading Дакумэнты БНР у расейскім дзяржаўным архіве

Гістарычныя дакумэнты аб незалежнасьці Беларусі: 1991 г.

Дакумэнты аб незалежнасьці Беларусі і забароне камуністычнай партыі, прынятыя на гістарычнай сэсіі Вярхоўнага Савета 25 жніўня 1991 г.
Continue reading Гістарычныя дакумэнты аб незалежнасьці Беларусі: 1991 г.

Дэклярацыя аб сувэрэнітэце Беларусі (1990 г.): тэкст

ДЭКЛАРАЦЫЯ

Вярхоўнага Савета
Беларускай Савецкай Сацыялістычнай Рэспублікі
Аб дзяржаўным суверэнітэце
Беларускай Савецкай Сацыялістычнай Рэспублікі

Continue reading Дэклярацыя аб сувэрэнітэце Беларусі (1990 г.): тэкст

Янка Купала і Беларуская Народная Рэспубліка

3 жніўня 1918 г. паэт Янка Луцэвіч (Янка Купала) афіцыйна накіраваны ўрадам БНР у Смаленск. Копія адпаведнага пасьведчаньня захавалася ў архівах (вых. №1197).

Continue reading Янка Купала і Беларуская Народная Рэспубліка

Упаўнаважаньне І. Краскоўскаму на вядзеньне перамоваў з Расеяй, 1918 г.

У архівах захавалася ўпаунаважаньне Народнага Сакратарыяту БНР ад 10 кастрычніка 1918 г., выдадзенае Івану Краскоўскаму на правядзеньне ў Кіеве перамоваў з прадстаўнікамі РСФСР аб прызнаньні незалежнасьці Беларусі.

Continue reading Упаўнаважаньне І. Краскоўскаму на вядзеньне перамоваў з Расеяй, 1918 г.